‘इन्धनको मूल्यवृद्धिले यातायात व्यवसायी संकटमा परे, भाडा समायोजन जरुरी छ’

Advertisement

भैरहवा– पेट्रोलियम पदार्थको निरन्तर मूल्यवृद्धिले यातायात क्षेत्र गम्भीर संकटमा परेको भन्दै व्यवसायीहरूले चिन्ता व्यक्त गरेका छन्। लुम्बिनी ट्रक यातायात व्यवसायी संघ, रुपन्देहीको शनिबार आयोजित १४औँ वार्षिक साधारणसभामा बोल्ने वक्ताहरूले बढ्दो इन्धन मूल्यका कारण व्यवसाय सञ्चालन गर्नै कठिन बन्दै गएको जनाए । उनीहरूले वर्तमान परिस्थितिमा राज्यले तत्काल ध्यान नदिए यातायात सेवा नै प्रभावित हुने चेतावनी दिएका छन्।

Advertisement

नेपाल ट्रक यातायात व्यवसायी संघका अध्यक्ष राजेन्द्र विक्रम बानियाँले नीति निर्माण तहमा रहेका व्यक्तिहरूले यातायात व्यवसायीका वास्तविक समस्या नबुझेको आरोप लगाए। उनले इन्धन मूल्यसँगै मर्मत, बीमा, कर लगायतका खर्चसमेत बढ्दै गएको उल्लेख गर्दै यसले व्यवसाय धान्नै कठिन बनाएको जनाए । ‘हामीले दिनदिनै घाटा सहेर सवारी चलाउनुपरेको अवस्था छ,’ उनले भने, ‘सरकारले समयमै भाडा समायोजन नगर्दा व्यवसायी थप समस्यामा परेका छन्।’

उनले ट्राफिक प्रहरीको तथ्यांक उद्धृत गर्दै नेपालमा दैनिक करिब सात जनाको सडक दुर्घटनामा मृत्यु हुने गरेको जानकारी दिए। यस्तो अवस्थामा दुर्घटना हुँदा सवारीधनीले ठूलो आर्थिक भार व्यहोर्नुपर्ने बाध्यता रहेको उनको भनाइ थियो। ‘दुर्घटना हुँदा बीमा प्रक्रियादेखि क्षतिपूर्ति दिनेसम्म सबै जिम्मेवारी व्यवसायीकै काँधमा आउँछ,’ उनले थपे, ‘यसले आर्थिक रूपमा हामीलाई झन् कमजोर बनाएको छ।’ उनले यही कारणले सरकारले तत्काल भाडा वृद्धि गर्नुपर्ने माग अघि सारिएको स्पष्ट पारे।

लुम्बिनी ट्रक यातायात व्यवसायी संघका अध्यक्ष रुमाखर गौतमले मुलुकमा भइरहेका राजनीतिक तथा नीतिगत परिवर्तनहरूले पनि यातायात क्षेत्र प्रभावित भइरहेको बताए। ‘नीति अस्थिर हुँदा दीर्घकालीन योजना बनाउन सकिएको छैन,’ उनले भने, ‘हरेक परिवर्तनसँगै व्यवसायीलाई नयाँ चुनौती सामना गर्नुपरेको छ।’

गौतमले भारतीय नम्बर प्लेटका सवारीसाधन नेपालमा सञ्चालन भइरहँदा स्वदेशी व्यवसायी मारमा परेको गुनासो गरे। ‘विदेशी नम्बर प्लेटका गाडीले यहाँ सेवा दिँदा नेपाली मुद्रा भारततर्फ जाने गरेको छ,’ उनले भने, ‘यसले स्वदेशी लगानी र व्यवसायलाई कमजोर बनाइरहेको छ।’ उनले सरकारलाई यस्तो अवस्थाको नियन्त्रण गर्न आग्रह गर्दै स्वदेशी व्यवसायी संरक्षणका लागि स्पष्ट नीति ल्याउनुपर्ने बताए।

संघका संस्थापक अध्यक्ष बिष्णुप्रसाद खरेलले नयाँ सरकारले यातायात क्षेत्रका समस्या समाधानमा चासो दिने विश्वास व्यक्त गरे। ‘सरकारले व्यवसायीका समस्या बुझेर समाधानमुखी नीति ल्याउने अपेक्षा गरेका छौँ,’ उनले भने, ‘यातायात क्षेत्र देशको अर्थतन्त्रसँग प्रत्यक्ष जोडिएको क्षेत्र भएकाले यसलाई उपेक्षा गर्न मिल्दैन।’ उनले निजी क्षेत्र र सरकारबीच समन्वयको आवश्यकता औँल्याउँदै संवादमार्फत समस्याको दीर्घकालीन समाधान खोज्नुपर्ने बताए।

‘संवाद र सहकार्य बिना कुनै पनि क्षेत्र अगाडि बढ्न सक्दैन,’ खरेलले भने, ‘यातायात क्षेत्रको दिगो विकासका लागि साझा प्रयास आवश्यक छ।’
नेपाल पत्रकार महासंघ रूपन्देहीका उपाध्यक्ष बिश्वास ढकाल, सिद्धार्थ उद्योग वाणिज्य सङ्घका वरिष्ठ उपाध्यक्ष दिलिपकुमार कान्दु, नेपाल उद्योग वाणिज्य सङ्घका पूर्वकेन्द्रीय सदस्य महेन्द्र कुमार श्रेष्ठ र सिद्धार्थ सञ्जालका अध्यक्ष अनिलकुमार ज्ञवाली लगायतले बोल्दै निजी क्षेत्रका समस्या समाधानमा जोड दिएका थिए ।

वक्ताहरूले यातायात क्षेत्रलाई अर्थतन्त्रको मेरुदण्डका रूपमा व्याख्या गर्दै यसको सुदृढीकरणका लागि राज्यले प्राथमिकता दिनुपर्नेमा जोड दिएका थिए। उनीहरूले इन्धन मूल्य नियन्त्रण, कर प्रणाली सुधार, र यातायात व्यवसायीमैत्री नीति निर्माण आवश्यक रहेको उल्लेख गरे। साधारणसभाको अवसरमा संघले उत्कृष्ट कर्मचारी, सवारीधनी तथा संस्थालाई सहयोग गर्ने पत्रकारहरूलाई सम्मानसमेत गरेको थियो।

कार्यक्रमले इन्धन मूल्यवृद्धिका कारण उत्पन्न समस्यालाई उजागर गर्नुका साथै समाधानका लागि राज्यको ध्यानाकर्षण गराएको सहभागीहरूले बताएका छन्। व्यवसायीहरूले अब पनि सरकारले चासो नदिए आन्दोलनसम्म जान बाध्य हुने संकेत गरेका छन्। समग्रमा, इन्धन मूल्यवृद्धि, नीतिगत अस्थिरता र बाह्य प्रतिस्पर्धाका कारण यातायात व्यवसाय संकटमा परेको निष्कर्ष कार्यक्रमले निकालेको छ। यसबाट पार पाउन सरकार र निजी क्षेत्रबीच सहकार्य, समयमै नीति सुधार तथा व्यवसायीका माग सम्बोधन अपरिहार्य रहेकोमा जोड दिइएको छ ।